Mắm nêm làm từ gì? Bật mí 2 cách pha mắm nêm ngon
Nếu đã một lần thử qua mắm nêm, hẳn bạn sẽ không thể quên vị cay, mặn, ngọt hài hòa, cùng mùi thơm nồng đặc trưng. Nhưng liệu bạn có biết mắm nêm làm từ gì và đâu là cách pha mắm để chấm món nào cũng ngon?
Nguồn gốc của mắm nêm

Mắm nêm dùng làm nước chấm với thịt luộc, các món bánh tráng cuốn hoặc làm bún mắm nêm - Ảnh: cô Tiên
Mắm nêm (mắm cái, mắm đục) là loại mắm đặc sản của miền Trung, màu nâu đậm, thơm nồng mùi cá lên men cùng muối.
Với điều kiện thời tiết khắc nghiệt - mùa nắng nứt đất, mùa mưa lũ lụt - người dân miền Trung đã nghĩ ra cách ủ cá với muối, để dành ăn trong những ngày không đi chợ, ra đồng hay ra khơi được.
Mắm nêm nếu ủ đúng tỉ lệ, đúng quy trình và đủ ngày đủ tháng có thể để rất lâu mà không sợ hỏng. Dù chấm với rau, thịt luộc, các món bánh tráng cuốn, bánh xèo hoặc làm bún mắm nêm đều ngon.
Mắm nêm làm từ gì?
Mắm nêm có 2 dạng là mắm nguyên con và mắm xay nhuyễn. Mỗi dạng lại được ủ từ các loại cá khác nhau:
Mắm nguyên con: dùng cá cơm, cá sơn đỏ…
Mắm xay nhuyễn: dùng cá trích, cá nục, cá liệt…
Muối để ủ mắm luôn là muối biển hạt to. Chỉ có loại muối này mới đảm bảo đủ độ mặn, giúp cá chín ngấu và không bị hỏng.
Mắm nêm nguyên con

Mắm nêm nguyên con được làm từ cá cơm hoặc cá sơn đỏ - Ảnh: cô Tiên
Mắm nêm nguyên con thường được làm từ cá cơm hoặc cá sơn đỏ vì đây là những loại cá có thịt mềm, ủ dễ rục.
Đầu tiên, người ta chọn những con cá tươi ngon, rửa sạch với 2 - 3 lần nước và để ráo. Tiếp theo, cá được cho ra thau, trộn đều với muối (tỉ lệ 3 cá : 1 muối), thêm đường, thính, tỏi, ớt để cân bằng vị rồi cho vào hũ, nén chặt và đậy kín.
Sau khoảng 20 - 30 ngày, mắm đã chín và sẵn sàng thưởng thức. Hũ mắm thường được đặt ở nơi khô ráo và có nắng để quá trình lên men diễn ra nhanh hơn.
Mắm nêm ngon nhất khi ủ từ loại cá cơm than nhỏ bằng đầu đũa, thịt cá tươi, trong suốt, miệng còn đóng chặt.
Mắm nêm nhuyễn

Mắm nêm nhuyễn thường được làm từ cá trích, cá nục hoặc cá liệt - Ảnh: Internet
Mắm nêm nhuyễn thường được làm từ cá trích, cá nục hoặc cá liệt. Những loại cá này có xương mềm nhưng thịt cá lại khá chắc. Xay nhuyễn cá trước khi ủ sẽ giúp thịt cá thấm muối và dễ chín hơn.
Để làm loại mắm nêm này, người ta cũng cần chọn những con cá tươi, rửa sạch và để ráo. Sau đó, cá sẽ được xay nhuyễn, ướp với muối và gia vị (tỉ lệ tương tự mắm nêm nguyên con) rồi đem ủ trong hũ có nắp đậy.
Mắm nêm xay nhuyễn không cần nén. Bạn chỉ cần đem hũ mắm phơi nắng, mỗi ngày đảo mắm một lần là mắm sẽ chín sau 20 - 30 ngày.
Xem thêm: Mua mắm nêm ở đâu ngon - rẻ - tiện lợi?
Gợi ý 2 cách pha mắm nêm ngon bạn nên thử
Mắm nêm thành phẩm ngon có màu nâu đậm, đặc sánh, thơm mùi cá lên men và không hề tanh. Nếu ủ đúng tỉ lệ, mắm có độ mặn vừa phải, vị hậu ngọt và ăn được ngay. Nhưng để mắm dậy vị hơn, bạn có thể thử pha theo 2 cách dưới đây:
Cách pha mắm cho khẩu vị chua

Mắm nêm cho khẩu vị chua kết hợp với dứa và chanh - Ảnh: cô Tiên
Chuẩn bị:
150g mắm nêm nguyên chất
150ml nước
1/4 quả dứa, băm nhỏ
1 củ tỏi băm nhỏ
1 quả chanh
1/2 cây sả băm nhỏ
Một thìa cà phê đường
Cách làm:
Lọc mắm qua rây để loại bỏ phần xác và xương cá lợn cợn (bỏ qua nếu là mắm nêm xay nhuyễn).
Cho sả và ½ số tỏi băm vào chảo phi vàng.
Cho mắm nêm và nước vào đun đến khi mắm sôi.
Đổ mắm ra bát để nguội.
Vắt chanh lấy nước. Cho nước cốt chanh, đường, ½ số tỏi băm còn lại và dứa vào bát mắm, khuấy đều là xong.
Cách pha mắm cho khẩu vị cay

Mắm nêm cho khẩu vị cay phù hợp với chấm bánh xèo - Ảnh: cô Tiên
Chuẩn bị:
150g mắm nêm nguyên chất
150ml nước
1/4 quả dứa, băm nhỏ
1 củ tỏi băm nhỏ
1/2 cây sả băm nhỏ
Ớt băm nhỏ
Một thìa cà phê đường
Cách làm: Bạn thực hiện lần lượt các bước như cách pha mắm nêm cho khẩu vị chua, chỉ cần thay chanh bằng ớt ở bước cuối cùng.
Nếu không có thời gian chế biến, bạn có thể đặt mua mắm nêm pha sẵn tại Đặc sản Phú Yên cô Tiên. Với gần 30 năm bán quán, mắm nêm nhà cô Tiên được pha theo công thức gia truyền, cay - mặn - ngọt chuẩn vị miền Trung, chỉ cần mở nắp là ăn được ngay.
Sau khi đọc xong bài viết, bạn đã trả lời được thắc mắc “mắm nêm làm từ gì” chưa? Và nếu có lỡ “thèm” vị mắm đậm đà, thơm mùi cá cơm lên men cùng muối biển, đừng ngần ngại ghé thăm gian hàng online Đặc sản Phú Yên cô Tiên để được giao hàng tận nơi nhé!